Οι οθόνες αφής κρατούν το βλέμμα μακριά από τον δρόμο

Οι οθόνες αφής κρατούν το βλέμμα μακριά από τον δρόμο

Οι οθόνες αφής έχουν γίνει σχεδόν υποχρεωτικό στοιχείο στα σύγχρονα αυτοκίνητα, όμως η ευκολία που υπόσχονται στο ταμπλό δεν μεταφράζεται πάντα σε μεγαλύτερη ασφάλεια στην οδήγηση. Η νέα δοκιμή που επικαλείται το Autoblog, και η οποία συμφωνεί με παλιότερη σουηδική έρευνα του Vi Bilägare, δείχνει ότι ο οδηγός αποσπάται για περισσότερη ώρα όταν πρέπει να αλλάξει βασικές λειτουργίες μέσα από μενού. Στη δοκιμή, οι οδηγοί κινούνταν με 110km/h και έπρεπε να κάνουν συνηθισμένες ενέργειες, όπως να ενεργοποιήσουν τη θέρμανση καθισμάτων, να ρυθμίσουν τη θερμοκρασία, να βάλουν ξεθάμπωμα, να αλλάξουν ραδιοφωνικό σταθμό, να μηδενίσουν τον υπολογιστή ταξιδιού και να μειώσουν τον φωτισμό του πίνακα οργάνων. Το 2022, η μέση απόσταση που διένυαν μέχρι να ολοκληρώσουν όλες τις εργασίες ήταν 756μέτρα. Στη νέα δοκιμή ανέβηκε στα 813μέτρα, που σημαίνει ότι ο χρόνος απόσπασης αυξήθηκε κατά σχεδόν 2sec. Σε ταχύτητα αυτοκινητοδρόμου, αυτά τα δευτερόλεπτα είναι πολλά. Δεν σημαίνει ότι κάθε οθόνη είναι επικίνδυνη από μόνη της, αλλά ότι ο σχεδιασμός του χειρισμού παίζει τεράστιο ρόλο. Το καλύτερο αποτέλεσμα ανάμεσα στα σύγχρονα μοντέλα είχε το Volvo XC60 με 485μέτρα, ενώ το παλιό Volvo V70 του 2005 είχε πετύχει περίπου 300μέτρα στην προηγούμενη δοκιμή, χάρη στα μεγάλα φυσικά κουμπιά και στην άμεση πρόσβαση στις βασικές λειτουργίες. Στην αντίθετη πλευρά, μοντέλα όπως το Mazda CX-60 και η Mercedes CLA ξεπέρασαν τα 1.100μέτρα, δείχνοντας πόσο εύκολα η τεχνολογία μπορεί να γίνει εμπόδιο όταν δεν έχει σχεδιαστεί με προτεραιότητα την οδήγηση.

Οι οθόνες αφής κρατούν το βλέμμα μακριά από τον δρόμο

Το ίδιο συμπέρασμα ενισχύεται και από άλλες έρευνες του εξωτερικού. Η IAM RoadSmart και η TRL έχουν δείξει ότι τόσο οι οθόνες αφής όσο και οι φωνητικές εντολές μπορούν να αποσπάσουν την προσοχή, με τον χειρισμό αφής να επιβαρύνει περισσότερο τον οδηγό. Το Allianz Center for Technology αναφέρει ότι η χρήση οθόνης αφής μπορεί να αυξήσει τον χρόνο αντίδρασης κατά 57%, ποσοστό που πλησιάζει επικίνδυνα την επίδραση της χρήσης κινητού τηλεφώνου στην οδήγηση. Ο λόγος είναι απλός. Ένα φυσικό κουμπί έχει σταθερή θέση, το βρίσκεις με την αφή και συνήθως δεν χρειάζεται να κοιτάξεις για να βεβαιωθείς ότι πάτησες σωστά. Μια οθόνη αφής, αντίθετα, απαιτεί βλέμμα, επιλογή σωστού μενού και συχνά δεύτερο έλεγχο. Για αυτό το Euro NCAP αλλάζει πλέον στάση στα νέα πρωτόκολλα αξιολόγησης του 2026 και δίνει μεγαλύτερη βαρύτητα στην εργονομία, στην ευκολία χρήσης των βασικών λειτουργιών και στη διατήρηση φυσικών χειριστηρίων για κρίσιμα συστήματα. Η ασφάλεια δεν κρίνεται μόνο στο crash test, αλλά και στο αν ο οδηγός μπορεί να κάνει μια απλή ρύθμιση χωρίς να χαθεί μέσα στην οθόνη. Οι εταιρείες γέμισαν τα ταμπλό με μεγάλες επιφάνειες αφής για λόγους κόστους, αισθητικής και τεχνολογικής εικόνας. Τώρα φαίνεται ότι θα χρειαστεί να ξαναβρούν την ισορροπία, γιατί ένα όμορφο εσωτερικό δεν αρκεί όταν ο οδηγός πρέπει να πάρει τα μάτια του από τον δρόμο για να αλλάξει θερμοκρασία.